كاهش كلسترول خون ـ قسمت دوم

سایر روشهای مهم تغذیه سالم برای محافظت از قلب :
با اینكه پائین آوردن كلسترول مهم است ، ولی تمركز بر محافظت از قلب با تغذیه سالم نیز اهمیت بسیار زیادی دارد. با روشهای زیر میتوانید این كار را انجام دهید:
ـ ماهیهای چرب بیشتری مصرف كنید ـ شامل شاه ماهی ، ماهی آزاد نر ، ماهی خالخالی ، قزل آلا ، ساردین ، ماهی تون تازه و ماهی كولی.
این ماهیها دارای امگا 3 خاص هستند كه تریگلسیرید را كاهش و باعث میشوند تا خون در عروق لخته نشود و از ریتم نامنظم قلب نیز جلوگیری میكنند. هدف را بر مصرف 2 وعده ماهی در هفته بگذارید. یكی از این ، وعدهها حتماً باید ماهی روغنی باشد. شواهدی مبنی بر محافظت از قلب با مصرف 3-2 وعده ماهی چرب ( روغنی ) در هفته در افراد دارای آنژین و سابقة حمله قلبی ، وجود دارد.

ـ سبزیجات و میوهجات بیشتری مصرف كنید. حداقل 5 وعده در روز از میوهجات و سبزیجات و بصورت متنوع استفاده كنید.
ـ نمك مصرف نكنید. نمك به غذای خود اضافه نكنید. فلفل ، سبزیجات خشك معطر ، سیر یا ادویه برای طعم دادن بجای نمك استفاده كنید. مصرف غذاهای تازه بجای غذاهای آماده و فرآوری شده نیز كمك كننده است.
وزن خود را نسبت به قدتان متناسب نگاه دارید. اگر از داشتن اضافه وزن مطمئن نیستند از پزشك خود سؤال كنید. اگر اضافه وزن دارید ، كاهش وزن به كاهش كلسترول و نیز سایر عوامل خطر بیماری عروق كرونر نظیر فشار خون بالا و دیابت كمك میكند.

دارو چگونه كمك میكند؟
استاتینها:
گروه اصلی داروها كه برای كاهش سطح كلسترول كمك میكنند. « استاتینها » هستند. مثالهائی برای استاتینها شامل سیمواستاتین ، پراوستاتین و اتوروستاتین میباشند. استاتینها داروهای پائینآورنده كلسترول هستند كه در اواسط دهة 1990 قابل دسترس شدند. استاتینها میزان كلسترول توتال ( كلی ) را تا 20% كاهش میدهند. در مجموع آنها مرگ و میر ناشی از بیماری عروق كرونر را ، تا 25% كاهش میدهند. درمان در سن 70 سالگی نسبت به افراد میان سال دارای تأثیر یكسانی میباشد.

بسیاری از این داروها در بررسیهای دراز مدت نه تنها بر روی كلسترول اثر داشتهاند بلكه تأثیر آنها بر روی سلامتی به اثبات رسیده و بیخطری آنها در دراز مدت مشخص گشته است. تاكنون تحقیقات ، 12 سال درمان با این داروها را پوشش داده است. برای افرادی كه قبلاً در معرض خطر بالای حمله قلبی قرارداشتهاند ، منافع مصرف استاتینها نسبت به خطر عوارض احتمالی آنها ، بیشتر بوده است. استاتینها برای افراد با بیماری كبدی و برای زنان باردار یا شیرده استفاده نمیشود.
عارضه نادر استاتینها التهاب عضلات ( میوزیت ) میباشد پس هر نوع درد عضلانی یا ضعف عضلانی غیرمنتظره را به پزشك خود گزارش كنید.
بهترین موقع مصرف استاتینها موقع عصر است زیرا كه بیشترین كلسترول موقع شب ساخته میشود.

سایر داروهای پائینآورندة كلسترول :
دو نوع داروی دیگر ـ وقتی كه استاتینها مناسب نباشند ـ قابل استفاده هستند. اینها شامل فیبراتها و داروهای متصل شونده به اسیدهای صفراوی هستند.

فیبراتها :
فیبراتها به فرم قرص و كپسول هستند. اینها شامل بزافیبرات ، سپیروفیبرات ، فنوفیبرات و جم فیبروزیل میباشند. فیبراتها بیشتر برای افرادی كه كلسترول و تریگلسیرید هر دو بالا باشد مناسب هستند. معمولاً وقتی كه استاتین مصرف میشود ، اینها را استفاده نمیكنیم ، بجز با نظارت شدید پزشكی و نیز اگر داروهای ضد انعقاد استفاده میكنید ، تجویز اینها باید با احتیاط بیشتری انجام شود.

داروهای متصل شونده به اسیدهای صفراوی :
این داروها شامل كلیسترآمین و كلستیپول میباشند. اینها به فرم پودرهای بستهبندی هستند. برخی از اینها باید در آب میوهجات حل شده و سپس مصرف شوند و برخی دیگر قبلاً با طعمدهندههای میوهای آغشته شده و فقط باید در آب حل شوند. میتوانید قبلاً آنها را تهیه كرده و سپس در یخچال نگهداری كنید. این داروها بلافاصله ، قبل یا در حین غذا باید مصرف شوند.

یك زمان راحت برای مصرف اینها شاید قبل از صبحانه باشد. دوز دو پاكت قبل صبحانه اغلب یك نقطه شروع خوب در درمان كلسترول بالاست. در ابتدا ممكن است این دوز باعث شود كه شما احساس پُری شكم بیشتری داشته باشید ولی اكثر افراد خیلی سریع عادت میكنند. با دوزهای بالاتر احتمال سوزش سردل و یا یبوست وجود دارد. اینها جذب بدن نمیشوند پس با اطمینان در اطفال و زنان حامله قابل استفاده میباشد.

داروهائی كه جذب كلسترول را كاهش میدهند :
بعضی افراد قادر به تحمل استاتینها نیستند. داروئی بنام « از تیمیب » اخیراً برای كمك به كاهش كلسترول تولید شده است. این دارو با جلوگیری از جذب كلسترول از دیوارة روده اثر میكند. تحقیقات بیشتری برای اثبات منافع دراز مدت این دارو لازم است.

چه موقع نیاز به دارو وجود خواهد داشت ؟
انتخاب اینكه داروهای پائین آورندة كلسترول مصرف شوند بستگی به خطر كلی بیماری عروق كرونری و كلسترول تام ( توتال ) و سطوح HDL و LDL شما دارد. هر چه خطر بیماری عروق كرونر شما بالاتر باشد ، احتمال تجویز داروهای پائین آورندة كلسترول توسط پزشك شما بیشتر میشود. پزشكان استاتینها را برای افرادی كه كلسترول بالا دارند و افرادی كه در معرض بیشترین خطر گرفتاری عروق كرونر هستند ، تجویز میكنند.

افراد با بیشترین خطر شامل :
كسانی كه قبلاً دچار حمله قلبی شدهاند.
كسانی كه آنژین دارند یا بیماری عروق محیطی دارند.
كسانی كه جراحی قلب یا آنژیوپلاستی ( باز كردن عروق قلب با بالون ) داشتهاند.
شواهدی نیز مبنی برمنفعت این داروها در بسیاری از افراد دیابتی وجود دارد.
اگر پزشك تشخیص بدهد كه خطر برای شما به اندازه كافی زیاد است و یا در معرض تركیبی از خطرات نظیر سیگار و فشار خون بالا قرار دارید ، درمان با استاتین را شروع خواهد كرد.

سن هم مطرح میباشد ، زیرا كه با افزایش سن كلسترول بالا میرود. جنسیت نیز مطرح است ، زیرا كه خطر بیماری عروق كرونر در زنان 10 سال كمتر از مردان میباشد.
خطر برای شما بالاتر است اگر تاریخچه خانوادگی قوی برای بیماری عروق كرونر در سن پائین داشته باشید ( بیماری عروق كرونر در یك فامیل نزدیك با سن كمتر از 55 سال در مرد و كمتر از 65 سال در زن)

راهنماهای مختلفی برای پزشكان وجود دارد تا در مورد تجویز داروهای كاهندة كلسترول بتوانند تصمیم بگیرند. این بدان معنی است كه افراد با سطوح كلسترول مختلف ( در محدودة وسیع ) ممكن است با داروهای كاهندة كلسترول درمان شوند. برای مثال یك مرد 40 ساله با 4 عامل خطر عمده ممكن است با استاتین درمان شود حتی اگر كلسترول او 192 میلیگرم در دسی لیتر باشد. در حالیكه یك مرد بدون عامل خطر ممكن است درمان نشود حتی اگر كلسترول او بالاتر هم باشد.

استاتینها یك درمان طولانی مدت و مؤثر میباشند. در هر حال ، مهم ، كاهش خطركلی بیماری عروق كرونر به اندازة ممكن میباشد. این شامل اصلاح روش زندگی همزمان با مصرف استاتینهاست. عدم مصرف سیگار ، تغییر رژیم غذایی ، انجام فعالیت بدنی منظم ، كنترل وزن و مطمئن شدن از نرمال بودن فشار خون ، همگی كمك كننده هستند.

افزایش كلسترول خانوادگی چیست؟
در حدود یـك